HYPERVENTILATIE

Vandaag nog spreekt men dikwijls van hyperventileren. Hyperventileren is snel en kort achter elkaar ademen. Omdat de meeste paniekaanvallen met hyperventileren gepaard gaan, heeft men dit vroeger hyperventileren genoemd.

Hyperventileren is geen ziekte of aandoening. Hyperventileren is een verschijnsel (een symptoom) dat bij een paniekaanval kan optreden. Niet iedere paniekpatiënt hyperventileert. Bij dit hyperventileren zou er sprake zijn van een tekort aan CO₂ (koolzuur, hetgeen je dus uitademt). Vandaar het advies van het ‘plastiekzakje’.

Pas later, na inmiddels 30 jaar wetenschappelijk onderzoek, heeft men vastgesteld dat het niet een tekort, maar een overgevoeligheid voor CO₂ is. Mensen met een paniekstoornis zijn meestal gevoelig voor CO₂. Men heeft dit kunnen aantonen door mensen met een paniekstoornis kamerlucht (met extra CO₂ toegevoegd) te laten inademen. Men noemt dit de CO₂ inhalatie-test. Vlak daarna traden er paniekklachten op.

Men heeft het vermoeden dat er in de hersenen een soort detector is. Een alarmsysteem dat bij stijging van het CO₂ gehalte in het bloed, afgaat. Het afgaan zou dan medeverantwoordelijk zijn voor een snellere ademhaling.
Dit betekent dus dat het ‘plastic zakje’ geen goed advies is, en zelfs een paniekaanval zou kunnen uitlokken. Want bij het ademen in een plastic zakje STIJGT het CO₂ gehalte in het bloed.

Hyperventileren is ook het gevolg van een psychologisch gebeuren, namelijk: denken. Als men denkt ‘ik krijg geen lucht meer’ of ‘ik ga stikken’, dan is het logisch dat men sneller wil ademen om voldoende lucht te krijgen.
Het hyperventileren versterkt dan het gevoel van ‘stikken’ of ‘geen lucht meer krijgen’. Opvallend is ook dat bij warmte (hittegolf of in een ruimte met veel mensen en warmte) men dan eerder het stikgevoel krijgt (en soms gepaard gaand met een dreigende paniekaanval). Hyperventileren voelt bedreigend aan, maar is beslist NIET bedreigend.

Hyperventileren is dus duidelijk een combinatie van verschillende factoren.

Dit betekent dat ademhalingsoefeningen eigenlijk weinig zin hebben. M.a.w. de ademhaling is niet ‘ziek’ en behoeft dus ook geen behandeling. Bovendien zal de betrokkene bij ademhalingsoefeningen NOG meer aandacht aan zijn/haar ademhaling geven, hetgeen men toch al teveel doet. Letten op de ademhaling versterkt de angst dat men zogenaamd ‘verkeerd’ gaat ademen, hetgeen weer angst kan uitlokken.